Garşı Teref (Kadıköy)
İstanbul lövheleri...
Bu şenbe her zamankı kimi yene gezmeye çıxdıg.Amma hemişe gettiyimiz yerlere deyil,İstanbulun heç keşv etmediyimiz yerlerine getmeye gerar verdik.Her zamankı kimi taksiye deyil,metroya mindik.Gedeceyimiz yeri önceden gerarlaşdırmadığimiz üçün bu fikir bize heyecanverici geldi.Dayanacaglar bir birini govaladı.Fındıkzade ve Yusufpaşanın sakit çevresi , rusların alışveriş yeri sayılan Aksarayı evez eledi.Sonra da Ayasofya muzeyi,SultanAhmet camisi ,Topkapı Sarayı kimi möhteşem memari abideleriyle tanınan SultanAhmet .Bundan sonrakı dayanacag Gülhaneydi.Demek olar ki,sahile geder uzanan bir meşesi var Gülhanenin.Hündür ağacların çevrelediyi yolun sonundaki, denizin ve uzagdan Boğaz körpüsünün göründüyü açıg kafede oturmag xoşuma gelir.Keçen defe Misir çarşısından aldığımız gızılgül dadı veren lokumlarla bura geldik .Lokumla çaylarımızı içe- içe İstanbulun sesküyüne zidd olan bu sessizliyin dadını çıxardıg.Amma ne deyirler desinler,İstanbula sesküy ,uğultu ve merkezi küçelerindeki harasa telesen insan axını çox yaraşır...
...Sirkeci dayanacağını da keçdik.Eminönü sonuncuydu.Eslinde Sirkeçiyle Eminönü arasında çox az mesafe var.Amma biz yene de en sonuncu dayanacagda ,Eminönünde düşdük. Deniz ve izgarada bişen Palamut balığının goxusu üzümüze vurdu.Mermerenin xefif dalğalarında yırğalanan kiçik gayıglarda bişirirler bu balıgları.Ele oradaca ekmek arasına goyub satırlar.İstanbulun başga semtlerinde olan meşhur ve bahalı balıg restoranlarından ferglidir bu balıg sendviçlerinin müşterileri ve giymeti.
Sahilde garşı terefe,yani İstanbulun Anadolu yakasına geden gemilerin durduğu bir-neçe iskele (liman) vardır.Eslinde garşı terefe hemişe Boğaz körpüsünden keçerdik.Bir neçe defe de gözel menzeresiyle meşhur olan Çamlıcaya getmişdik.Bu defe de gemiyle getmeye gerar verdik. Vapur deyirler bu gemilere.Bunlar gezinti gemileri deyil,bir növ deniz negliyyatıdır.
Kadıköy,Üsküdar,Adalar...Garşı terefin hansı semtine gedeceyimize gerar vermek çetindi.Tanımırdıg oraları.Sonunda Kadıköye geden vapura jeton aldıg.Saat 5-e az galırdı.Geriye dönen en son vapur axşam saat 9-da Kadıköyden çıxacagdı.Ne ise,3-4 saat vaxtımız vardı.Vapura mindik.Açıg yerler tutulduğu üçün içeri keçdik.Boş yerler tapıb eyleşdik.Vapur artıg yol almağa başlayırdı ve güneşin yavaş-yavaş gürub eden şualarının oxşadığı zümrüd dalğaları yarıb keçerek , sanki bilinmeze gedermişcesine bizi de çekib aparırdı İstanbulun çox da uzag olmayan Asiya gitesindeki ikinci yarısına - Anadolu yakasına...Hele sahile yaxınken martıların (gağayılar) gaggıltı sesleri gemimizi çevreledi.Bayag,gemiye minmeden önce aldığımız simitlerden kiçik parçalar goparıb martılara atmağa başladıg.Buna verdiş etmişler ki,hemen atılan simit parçalarını dimdikleyerek başımızın üzerinde hayküyle uçuşdular. Bir müddet sonra gemini ve bizi terk edib yeniden sahile teref gayıttılar.Növbeti gemilerden bac- xerac almag üçün...
10-15 degige sonra gemi tarixi Haydarpaşa istasyonuna yaxınlaşdı.Her halda burda duşenler olacagdı.Sonra yeniden yol aldıg ,bu defe artıg Kadıköy terefe.Haydarpaşa istasyonundan sonra böyük bir yük limanı göründü sahilde. Heddinden çox yük vardı burda.Bir birinin yanına yığılmış iri konteynerler böyük yükdaşıma gemilerinin yolunu gözleyirdiler.
Nehayet Kadıköye çattıg.Bir az sahilde dolaşdıgdan sonra müxtelif dükanlarla çevrelenen küçelerden keçib şeherin içerilerine doğru ireliledik.Küçelerin birinde başdan başa deniz mehsulları satılırdı.Burda ne desen var.Eyniyle Kumkapıdakı meşhur balıg bazarı kimi.Çupra,mezgit,levrek,midye,istakoz,yengec,kalamar ve bunun kimi bir çox deniz canlısı.Türklerin bir sözü var:-Denizden babam çıksa yerim.Yegin ki,tercümesine gerek yoxdur.Amma buranın balıg bazarı Kumkapıdan çox-çox kiçikdir.
İstanbulun Avropa terefinden, yeni Orxanın(oğlum)dediyi kimi ’’bizim İstanbuldan’’fergi buranın daha sakit ve telaşsız olmasıdır.Sahilde ise bu sessizliyi pozan12 -13 yaşındakı garagözlü çingene(garaçı) uşaglarının darbuka ve kemanda ustalıgla çaldığı mahnılar,vapurların fiti ve garşı terefe keçmek üçün bu vapurlara minmeye telesen insan sesleridir ...
Eve dönmek vaxtımız gelmişdi..İstanbuldan İstanbula dönmek ne geribe bir şeymiş!Axşam düşdüyü üçün sahilden görünen minlerce işiga gerg olmuş İstanbulun Avropa Yakasına teref sevinc ve süretle ireliledi gemimiz .Uzag diyarlardan vetene dönürmüşcesine..Birden bire senin üçün ne çox darıxdığımı hiss ettim,İstanbulum!Meger seni ne çox seviremmiş.Dünyanın en gözel şeherlerinden biri olduğun belli,amma bunun üçün deyil.Mene doğma olduğun üçün!İkinci vetenim olduğun üçün!
İstanbul / 08.08.2004
| 
